Giao lưu và trao đổi học thuật về Văn hóa Tôn giáo Ấn Độ và Việt Nam

Để nâng cao mối quan hệ giữa Ấn Độ với Việt Nam nhằm tạo sự hiểu biết giữa hai nền văn hóa, nhất là văn hóa Phật giáo và văn hóa Hindu giáo, các nhà nghiên cứu cần phải biết nối kết giữa quá khứ với hiện tại, giữa hiện tại với tương lai, để từ đó tạo mối quan hệ ngày càng thắt chặt hơn.

Sáng ngày 13-12-2014, tại phòng A001 đã diễn ra buổi tọa đàm trao đổi học thuật về văn hóa, tôn giáo Ấn Độ và Việt Nam do Trung tâm Nghiên của Tôn giáo - ĐHKHXH&NV-ĐHQG-HCM và Viện Nghiên cứu Phật học Việt Nam tổ chức buổi giao lưu và trao đổi học thuật với GS.TS. Suresh Chandra Soni và GS.TS. Amajiva Lochan, nhân chuyến đi khảo sát văn hóa tôn giáo các quốc gia thuộc khối Asean.


Hai diễn giả trình bày các tình hình nghiên cứu tôn giáo hiện nay. Ảnh: TTNCTG

GS.TS. Suresh Chandra Soni hiện là Chủ tịch Trung tâm Nghiên cứu văn hóa Quốc tế (ICCS). Trung tâm ICCS là một tổ chức phi chính phủ chuyên nghiên cứu về mối quan hệ hợp tác và hỗ trợ giữa Phật giáo và Hindu giáo trên toàn thế giới. GS.TS. Soni còn là cố vấn cho ngài Modi, Thủ tướng Ấn Độ, về vấn đề bản sắc văn hóa và dân tộc. GS.TS. Soni chuyên nghiên cứu về kinh Ayu Veda và ngôn ngữ Sancrit; nghiên cứu về văn hóa tình thần và di sản Ấn Độ mà chuyên khảo “Cội nguồn của di sản văn hóa” mới xuất bản gần đây là minh chứng.
 
GS.TS. Amajiva Lochan hiện là Chủ tịch Hiệp hội Nghiên cứu Văn hóa và Tôn giáo khu vực Nam Á và Đông Nam Á (SSEASR), ông giảng dạy các môn: Lịch sử Tôn giáo Ấn Độ; Ảnh hưởng văn minh Ấn Độ ở Đông Nam Á tại Đại học Delhi. Ông còn là biên tập viên tại tạp chí SSEASR và tạp chí Nghiên cứu ngôn ngữ Sançrit ở Bangkok, Thailand.

Để có buổi giáo lưu trao đổi học thuật này là nhờ sự giới thiệu và nối kết của TT.TS. Thích Nhật Từ, Ủy viên Hội đồng Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam; Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu Phật học Việt Nam; Phó Viện trưởng Học viện Phật giáo Việt Nam tại TP. HCM với Trung tâm Nghiên cứu Tôn giáo, Trường ĐHKHXH&NV.

Ngoài ra, đến tham dự hội thảo còn có bà Tổng Lãnh sự Lãnh - Ấn Độ; Ông Rajir Ahuya, Phó lãnh sự - Ấn Độ; TS. Arun Kumar Srivastava đang giảng dạy tại Khoa Đông Phương học - ĐHKHXH&NV; TS. Bá Trung Phụ, Bảo tàng TP. HCM; Ông Cao Bá Nghiệp, Viện Nghiên cứu Gia phả và Dòng họ, thuộc Liên hiệp Khoa học kỹ thuật TP. HCM; Quý Phật tử chùa Giác Ngộ và Tủ sách Đạo Phật Ngày nay do Phật tử Giác Thanh Nhã làm Trưởng đoàn; các vị PGS, TS, ThS. là giảng viên của Trường ĐHKHXH&NV-ĐHQG-HCM cùng các nghiên cứu sinh, học viên Cao học, sinh viên đang theo học tại trường. Về phía TTNCTG có PGS.TS. Nguyễn Công Lý, Phó Giám đốc; TS. Trần Hoàng Hảo, Phó Giám đốc, TS. Trần Kỳ Đồng và ThS. Dương Hoàng Lộc, cộng tác viên của Trung tâm.


Tọa đàm thu hút được nhiều đại biểu đến tham dự. Ảnh: TTNCTG

Mở đầu buổi giao lưu, PGS.TS. Nguyễn Công Lý thay mặt trung tâm tuyên bố lý do, giới thiệu cử tọa tham dự, buổi tọa đàm được TT.TS. Thích Nhật Từ chuyển ngữ.

1. GS.TS. Suresh Chandra Soni thuyết trình đề tài “Làm thế nào để giúp các học giả VN và các học giả Đông Nam Á nghiên cứu về văn hóa tôn giáo”. Theo GS, việc nối kết hai nền văn hóa Việt Nam và Ấn Độ, nhất là ảnh hưởng của văn hóa Phật giáo và văn hóa Hindu giáo Ấn Độ đối với Việt Nam là cần thiết, bởi đây là hai lĩnh vực văn hóa với những tư tưởng minh triết và có giá trị lâu dài. Những vấn nạn và những xung đột xã hội hiện nay cần được vận dụng những tư tưởng minh triết của Phật giáo và Hindu giáo để hóa giải, như vấn đề khai thác cạn kiệt nguồn tài nguyên môi trường để thỏa mãn nhu cầu đời sống vật dục của con người, mà tài nguyên thì có hạn, còn việc thỏa mãn nhu cầu đời sống con người thì không giới hạn; vấn đề không độ lượng tôn giáo nên dẫn đến xung đột mâu thuẫn như các giáo phái Islam giáo đang diễn ra trên các châu lục. Theo GS, cốt lõi cứu cánh và cũng là chân lý tối cao của tôn giáo là đem lại an lạc, hạnh phúc, hòa bình cho nhân loại chứ không phải là đấu tranh để dẫn đến xung đột. Phật giáo và Hindu giáo với những tư tưởng minh triết của mình sẽ giải quyết tốt những vấn nạn này.

Để nâng cao mối quan hệ giữa Ấn Độ với Việt Nam nhằm tạo sự hiểu biết giữa hai nền văn hóa, nhất là văn hóa Phật giáo và văn hóa Hindu giáo, các nhà nghiên cứu cần phải biết nối kết giữa quá khứ với hiện tại, giữa hiện tại với tương lai, để từ đó tạo mối quan hệ ngày càng thắt chặt hơn. Hiện tại Trung tâm ICCS của chúng tôi đã và đang nỗ lực để nâng cao mối quan hệ này. Chúng tôi sẵn sàng tạo điều kiện tối đa về tiện nghi để giúp các học giả Việt Nam đến đất nước Ấn Độ nghiên cứu về tư tưởng kinh điển Veda, về ngôn ngữ Sançrit và ngôn ngữ Pali, riêng Việt Nam hiện nay có truyền thống và thế mạnh là nghiên cứu về ngôn ngữ Pali.

2. GS.TS. Amajiva Lochan trình bày về “Vấn đề hợp tác giữa Việt Nam và Ấn Độ trên lĩnh vực văn hóa và tôn giáo”. Theo GS.TS. Amajiva Lochan, Hiệp hội SSEASR và Trường Đại học Delhi nơi ông đang giảng dạy từ nhiều năm nay đã hợp tác với Viện Nghiên cứu Phật học Việt Nam và Học viện Phật giáo Việt Nam tại TP. HCM, nay thật vinh dự được hợp tác với Trường ĐHKHXH&NV. GS.TS. Amajiva Lochan cho biết rằng, hiện tại các học giả Việt Nam nghiên cứu hiểu biết nhiều và sâu về Ấn Độ, trong đó có văn hóa, tư tưởng, văn học, khảo cổ học; trong khi các học giả Ấn Độ thì lại biết không nhiều về Việt Nam. Chẳng hạn, các bạn Việt Nam biết rất nhiều về Bồ Đề Đạo Tràng, về những Thánh địa của Phật giáo và Hindu giáo tại Ấn Độ, trong khi đó thì chúng tôi lại chưa biết gì nhiều về Thánh địa Mỹ Sơn, về những ngôi tháp Chăm ở khu vực miền Trung Việt Nam của các bạn. Hiện nay, theo GS, các nhà nghiên cứu chúng ta cần trực tiếp nghiên cứu những di sản văn hóa Hindu giáo và Phật giáo chứ không phải gián tiếp từ thành quả nghiên cứu trước đây của các học giả nước Anh khi nghiên cứu về Ấn Độ hay các học giả nước Pháp, Trung Quốc nghiên cứu về Việt Nam. Chúng ta cần thoát khỏi sự ảnh hưởng và lệ thuộc đó, bởi cho dù các học giả các nước Anh, Pháp, Trung Quốc có uyên bác đi nữa cũng không thể nào hiểu sâu và tường tận về di sản văn hóa của chúng ta, vì chúng ta là người bản địa, nghiên cứu về chính văn hóa bản địa của mình. Thông qua trung tâm ICCS và gần đây Chính phủ hai nước Ấn Độ và Việt Nam đã ký kết hiệp ước hợp tác toàn diện, tôi hy vọng rằng các học giả hai nước chúng ta sẽ mở rộng mối quan hệ hợp tác này trong nghiên cứu khoa học và trao đổi học thuật, mà hơn lúc nào hết, đây là cơ hội vàng để hai bên chúng ta xúc tiến việc giao lưu, trao đổi.

3. Tiếp theo, các cử tọa trao đổi với hai diễn giả về vấn đề giao lưu văn hóa giữa hai dân tộc. PGS.TS. Nguyễn Công Lý nhấn mạnh rằng, từ rất lâu Việt Nam đã có sự giao lưu văn hóa với Ấn Độ trước khi giao lưu văn hóa với Trung Quốc, bằng chứng là trong ngôn ngữ Việt từ ‘Bụt’ xuất hiện trước từ ‘Phật’. Từ ‘Bụt’ đã có trong các truyện cổ dân gian, mà ‘Bụt” là tiếng người Việt phiên âm trực tiếp từ tiếng Phạn ‘Buddha’; trong khi đó từ ‘Phật’ cách gọi tắt từ ‘Phật đà’ là tiếng người Trung Quốc phiên âm từ ‘Budha’ của Ấn Độ. Trong lịch sử, từ thế kỷ II đến thế kỷ IX, X ở trung tâm Luy Lâu (nay thuộc huyện Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh) không chỉ là nơi dịch kinh Phật từ chữ Phạn sang chữ Hán đọc theo âm Hán - Việt, mà còn là nơi đào tạo, giảng dạy Phạn ngữ (Pali, Sançrit) để các vị sư có đủ trình độ về ngôn ngữ trước khi sang Ấn Độ du học, nghiên cứu về kinh văn Phật giáo. Nếu từ thế kỷ thứ III về sau, các danh tăng Ấn Độ như ngài Ma-ha-kỳ-vực, ngài Chi-cương-lương (Cương-lương-lâu-chí)… sang truyền bá Phật pháp tại Giao Châu, thì sau đó nhiều đoàn du tăng Việt Nam đã sang Ấn Độ học tập và nghiên cứu, chẳng hạn, thế kỷ thứ VII có ngài Đại Thừa Đăng, quê gốc Ái Châu (tỉnh Thanh Hóa ngày nay) đã sang Ấn Độ nghiên cứu và có những trước tác đề lại. Đây là bằng chứng lịch sử, không thể chối cãi. Mối quan hệ hữu hảo này về sau đã được Chủ tịch Hồ Chí Minh và Thủ tướng Nerhu kế thừa phát huy cao đẹp. Rồi rất gần đây, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng và ngài Tổng thống cùng ngài Thủ tướng Ấn Độ đã ký kết hiệp ước trao đổi hợp tác toàn diện giữa hai quốc gia.

TS. Bá Trung Phụ trao đổi về di chỉ văn hóa Ấn Độ qua giao lưu tiếp biến với văn hóa Champa mà những hiện vật như các pho tượng cổ Champa đang được trưng bày tại Bảo tàng lịch sử TP. HCM là những chứng cứ. ThS. Phan Xuân Viện khẳng định thêm, những di chỉ khảo cổ được trưng bày tại Bảo tàng là những sản phẩm văn hóa Ấn Độ ngoại biên, mà vấn đề này các học giả Ấn Độ cần quan tâm nghiên cứu thêm.

Các vị cử tọa còn trao đổi thêm những di chỉ khảo cổ về văn hóa Óc Eo của vương quốc Phù Nam mà trước dây các học giả người Pháp và gần đây các nhà khảo cổ của Trường ĐHKHXH&NV-ĐHQG TP.HCM cùng các nhà khảo cổ của Viện Phát triển Bền vững vùng Nam Bộ thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam đã khai quật tìm thêm, mà nền văn hóa Óc Eo ở miền Tây Nam Bộ đã chịu ảnh hưởng sâu đậm từ nền văn hóa Ấn Độ thời cổ đại, nhất là văn hóa Bà-la-môn giáo và văn hóa Phật giáo.

Buổi giao lưu và trao đổi học thuật diễn ra trong không khí chân tình, ấm cúng và gợi ra nhiều điều rất thú vị. Hy vọng trong tương lai gần Trung tâm ICCS và Hiệp hội SSEASR sẽ tiếp tục hợp tác với Trung tâm Nghiên cứu Tôn giáo, Trường ĐHKHXH& NV-ĐHQG-HCM và Viện Nghiên cứu Phật học Việt Nam.

Trước khi kết thúc buổi trao đổi, PGS.TS. Nguyễn Công Lý thay mặt TTNCTG đã đề xuất 5 điểm trao đổi hợp tác giữa hai bên:

- Một là, hai bên sẽ phối hợp đồng tổ chức Hội thảo Khoa học Quốc tế về Giao lưu văn hóa, tôn giáo Việt Nam - Ấn Độ (sẽ tổ chức hai nơi: tại Việt Nam và tại Ấn Độ), trước mắt HTKHQT có thể tổ chức vào cuối năm 2015, TTNCTG sẽ chuẩn bị Đề án HTKHQT này;
- Hai là, hai bên sẽ tiếp tục trao đổi học thuật thông qua nghiên cứu, trao đổi chuyên môn, bài nghiên cứu đăng trên các tạp chí quốc tế tại Ấn Độ;
- Ba là, hai bên sẽ cử các chuyên gia báo cáo các chuyên đề về Văn hóa – Tôn giáo ở Việt Nam và Ấn Độ;
- Bốn là, Trung tâm ICCS và Hiệp hội SSEASR sẽ thường xuyên cử các học giả sang Việt Nam báo cáo chuyên đề giảng dạy Cao học chuyên ngành Tôn giáo học tại Trường ĐHKHXH&NV trong thời gian tới, khi được lãnh đạo ĐHQG TP.HCM đồng ý phê duyệt cho phép đào tạo bậc học này.
- Năm là, nếu có thể được, hàng năm Trung tâm ICCS và Hiệp hội SSEASR sẽ tài trợ cho TTNCTG một ít kinh phí để hoạt động và cấp khoảng 50 suất học bổng, mỗi suất 7 triệu VNĐ cho sinh viên đang theo học chuyên ngành Tôn giáo học tại Trường ĐHKHXH&NV.

Năm đề xuất trao đổi đã được phía Ấn Độ hoàn toàn đồng ý tán thành và đề nghị TTNCTG cần biên soạn Đề án cụ thể để gởi đến hai vị.

PGS.TS. Nguyễn Công Lý trao quà lưu niệm. Ảnh: TTNCTG
Đại diện trung tâm NCTG, PGS.TS. Nguyễn Công Lý đã cám ơn và tặng quà lưu niệm đến hai vị diễn giả. Đồng thời TTNCTG chân thành cám ơn TT.TS. Thích Nhật Từ đã kết nối để có buổi giao lưu học thuật rất thú vị này; Cám ơn Quý vị Phật tử Đạo Phật Ngày Nay và tất cả quý thầy cô, các anh chị nghiên cứu sinh, học viên cao học và sinh viên đã tham dự.

Sau hơn 2 tiếng đồng hồ trao đổi, buổi giao lưu học thuật về văn hóa tôn giáo đã kết thúc trong thành tựu mỹ mãn.

Các diễn giả chụp hình lưu niệm. Ảnh: TTNCTG

Trung tâm Nghiên cứu Tôn giáo







Góp ý
Họ và tên: *  
Email: *  
Tiêu đề: *  
Mã xác nhận:
 
 
RadEditor - HTML WYSIWYG Editor. MS Word-like content editing experience thanks to a rich set of formatting tools, dropdowns, dialogs, system modules and built-in spell-check.
RadEditor's components - toolbar, content area, modes and modules
   
Toolbar's wrapper  
Content area wrapper
RadEditor's bottom area: Design, Html and Preview modes, Statistics module and resize handle.
It contains RadEditor's Modes/views (HTML, Design and Preview), Statistics and Resizer
Editor Mode buttonsStatistics moduleEditor resizer
 
 
RadEditor's Modules - special tools used to provide extra information such as Tag Inspector, Real Time HTML Viewer, Tag Properties and other.